Έλεγχος Νερών Κολύμβησης (Θάλασσες)

Το Κέντρο Περιβαλλοντικής Αναβάθμισης Μονάδων Αντιρρύπανσης Χαλκιδικής Α.Ε. σε συνεργασία με την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας και τη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Χαλκιδικής υλοποιεί επί έτη έρευνα για την Παρακολούθηση της οικολογικής κατάστασης των ακτών της Χαλκιδικής με έμφαση στη ρύπανση από χερσαίες πηγές και στην καταλληλότητα του νερού για κολύμβηση και θαλάσσια σπορπου πραγματοποιείται σε τρεις (3) φάσεις (Ιούνιος, Ιούλιος-Αύγουστος και Σεπτέμβριος) ανά έτος.
Ο σκοπός του προγράμματος είναι η διερεύνηση, καταγραφή και αξιολόγηση της παράκτιας ρύπανσης σε όλο το θαλάσσιο μέτωπο από σημειακές και μη σημειακές πηγές ρύπανσης, καθ’ όλη τη διάρκεια της Τουριστικής περιόδου. Παράλληλα διερευνάται και αξιολογείται η κατάσταση παραγωγικότητας του ευρύτερου οικοσυστήματος κάτω από τους υφιστάμενους συντελεστές ανάπτυξης, τουρισμού και ρύπανσης.
Βασικός στόχος του προγράμματος είναι η κατάσταση της ρύπανσης της θάλασσας στην παράκτια ζώνη, δηλαδή από τον αιγιαλό μέχρι τη ζώνη αραίωσης των 200m όπου οι διακυμάνσεις είναι σημαντικές και τα αποτελέσματα σχετίζονται με την ανθρώπινη υγεία και την πρωτογενή παραγωγικότητα του οικοσυστήματος.
Σχεδιασμός:

Αρχικά μελετάται σχολαστικά η περιοχή ενδιαφέροντος και σχεδιάζονται οι πορείες, οι σταθμοί, το ημερήσιο πρόγραμμα δειγματοληψιών κλπ, ανάλογα με τα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά, τις δυνητικές εστίες ρύπανσης, τον καιρό κλπ.

Υποβρύχια αναζήτηση εστιών ρύπανσης:

Με υπερευαίσθητο ειδικά σχεδιασμένο υποβρύχιο σύστημα εικονοληψίας πυθμένα αναζητούνται εστίες παράνομες  διοχέτευσης αποβλήτων (αγωγοί) στο θαλάσσιο βυθό. Οι εικόνες καταχωρούνται σε σύστημα ηλεκτρονικού υπολογιστή με παράλληλη αποτύπωση του ακριβούς στίγματος (γεωγραφικό μήκος και πλάτος) , της διεθνούς ώρας και ημερομηνίας, μέσω δορυφόρου. Το ποντιζόμενο υποβρύχιο σύστημα περιλαμβάνει :
▪ Υποβρύχια κάμερα
▪ Πηγές φωτισμού
▪ Ειδικά σχεδιασμένο σύστημα ανίχνευσης μεταβολών αλατότητας του νερού
▪ Θερμογράφο
▪ Οξυγονόμετρο

 
Εργαστηριακές αναλύσεις – Επεξεργασία δεδομένων:

Τα δείγματα μεταφέρονται αυθημερόν σε χερσαίες εγκαταστάσεις για τον χημικό και μικροβιολογικό έλεγχο των νερών, για την ανάλυσή τους ως προς βασικές παραμέτρους – δείκτες ρύπανσης.
Κατά την κρίση του Εργαστηρίου και τη διαμόρφωση ειδικών συνθηκών που τυχόν επιβάλλουν την περαιτέρω ανάγκη διερεύνησης ή καταγραφής επιπλέον παραμέτρων, δύναται να διενεργηθούν μετρήσεις βιοτοξικότητας με οργανισμούς δείκτες (Artemia Salina, ή Daphnia), χλωροφύλλης, σύστασης ιζημάτων, αναγνώρισης ιχθυοαποθεμάτων, κλπ.
Τα αναλυτικά δεδομένα των εργαστηριακών μετρήσεων και των μετρήσεων πεδίου μαζί με τα ευρήματα των αυτοψιών και τα υπόλοιπα στοιχεία (ανεμολογικά, βυθομετρικές επιδράσεις, ρεύματα κλπ) αξιολογούνται και επεξεργάζονται με ειδικό λογισμικό, διαδικασία κατά την οποία προκύπτουν τα επί μέρους παραδοτέα και καθορίζει επίσης και τον επανασχεδιασμό των επομένων πλοών.
Τα αποτελέσματα των ελέγχων παραδίδονται υπό μορφή εκθέσεων σε αναλυτική μορφή και σε μορφή διαγραμμάτων – κατανομών, επεξεργασμένα με το κατάλληλο λογισμικό που χρησιμοποιείται στις αντίστοιχες ωκεανογραφικές εργασίες.
Η συγκεντρωτική έκθεση της καταγραφείσας κατάστασης με εκτιμήσεις, συμπεράσματα και προτάσεις παρεμβάσεων που προκύπτουν από την επεξεργασία των συγκεντρωθέντων στοιχείων και αξιολογήσεων. Η έκθεση αυτή συνοδεύεται από φωτογραφικό και κινηματογραφικό υλικό, αναφορές, αναλύσεις κλπ.
Στο τέλος των περιοδικών πλόων και δειγματοληψιών, συντάσσεται συγκεντρωτική κατάσταση των αναλυτικών στοιχείων των μετρήσεων και των εργαστηριακών αναλύσεων, καθώς και συνοπτική έκθεση των σημαντικότερων ευρημάτων.

 
Πλωτά μέσα:

Τα σκάφη που χρησιμοποιούνται για την  υλοποίηση του παραπάνω ερευνητικού – επιστημονικού έργου είναι διαφόρων μεγεθών και κατηγοριών ανάλογα με το πεδίο της έρευνας, τις διανυόμενες αποστάσεις, τον καιρό και το είδος των μετρήσεων ή αυτοψιών που πραγματοποιούνται ανά περίπτωση:

Rodman 40 ft (12 m) κλειστού τύπου, ανοικτής θαλάσσης με δύο μηχανές 2 x 300 Ηp, πιστοποιημένο στην κατηγορία B . Επιτυγχάνει τελική ταχύτητα 28 kn και υπηρεσιακή 23 – 25 Kn.
Είναι εξοπλισμένο με τα πλέον σύγχρονα όργανα ναυσιπλοίας (Radar,GPS Map –Ploter, βυθόμετρα, ΝΑSA Weather Naviator, κλπ).
Από πλευράς επιστημονικού εξοπλισμού, διαθέτει εγκατεστημένο θερμοσαλινογράφο, CTD, ρευματογράφο, μετεωρο-λογικό σταθμό, υποβρύχια κάμερα, Ηλεκτρονικό Yπολογιστή κλπ.  
Το σκάφος έχει τρείς καμπίνες και μπορεί να φιλοξενήσει 6 άτομα.
Η κουβέρτα (κατάστρωμα) του σκάφους είναι στεγανή αυτοστραγγιζόμενη και επιτρέπει την εργασία και κυκλοφορία πάνω στο κατάστρωμα από την πλώρη μέχρι την πρύμνη, περιμετρικά της καμπίνας διακυβέρνησης.
Στην  πρύμνη έχει μεγάλο ελεύθερο χώρο για εργασία, τοποθέτηση ψυγείων δειγμάτων ή παρασκευασμάτων, καταδυτικού εξοπλισμού κλπ. Η πρύμνη επικοινωνεί με την πλατφόρμα καταδύσεων και δειγματοληψιών.
Για τις παράκτιες δειγματοληψίες και τις μετρήσεις πεδίου φυσικών και χημικών ωκεανογραφικών παραμέτρων, αλλά κυρίως για την διακεκριμένου πεδίου αναζήτηση εστιών ρύπανσης , χρησιμοποιείται πνευστό σκάφος 6m με εξωλέμβιο κινητήρα ιπποδύναμης 90 Hp, το οποίο έχει δυνατότητα προσέγγισης μέχρι και την ακτή.

Οι γεωγραφικές συντεταγμένες θέσης (στίγμα) λαμβάνονται από GPS Ploter του οίκου GARMIN μοντέλο 176C.
Η μέτρηση ρευμάτων γίνεται με ψηφιακό ρευματογράφο της GENERAL OCEANICS Inc μοντέλο 2031H, περιοχής μέτρησης 0 – 1000 ± 1 cm/sec.

Τα θερμοαλατικά χαρακτηριστικά του νερού, καταγράφονται με την ειδική συσκευή Water Monitoring System του Οίκου HORIBA, μοντέλο U-20 με σένσορα (W-22DX) ταυτόχρονης καταγραφής σε βάθος απο 0 μέχρι 30 m των ακολούθων 10 παραμέτρων: pH, αγωγιμότητας, Διαλυμένου οξυγόνου, θερμοκρασίας, βάθους, Αλατότητας, Ολικών διαλυμένων στερεών, θολερότητας, πυκνότητας και οξειδωαναγωγικού δυναμικού του νερού, με τις ακόλουθες κλίμακες και ακρίβειες μέτρησης
Τα δείγματα για αναλύσεις φυσικοχημικών παραμέτρων που πρόκειται να γίνουν στο εργαστήριο, παίρνονται με δειγματολήπτη στήλης νερού τύπου Kemmerrer χωρητικότητας 1 Lt.